Veel machinebouwers beveiligen de contactdozen van hun machines waarop een looplamp of een ander extern service-device kan worden aangesloten nu al met een aardlekschakelaar. De nieuwe versie van de EN IEC 60204-1 schrijft dit verplicht voor. Dit verhoogt de veiligheid, want je weet als machinebouwer nooit of het apparaat dat op de machine zal worden aangesloten geaard is.

De internationale norm EN IEC 60204-1 beschrijft de eisen waaraan de elektrische uitrusting van machines moet voldoen om de veiligheid van personen, een consistente besturing en bedienings- en onderhoudsgemak te borgen. Hij is van toepassing op de hele elektrische installatie van de machine, vanaf het punt waar de binnenkomende voedingskabel kan worden aangesloten op de klemmen of hoofdschakelaar. Eind 2016 is een nieuwe versie van deze norm gepubliceerd. Het harmonisatieproces voor de toepassing ervan in de Europese Unie is nog niet afgerond, maar dat zal vermoedelijk niet lang meer duren. Het is dan ook raadzaam voor machinebouwers om zich alvast te verdiepen in de wijzigingen ten opzichte van de vorige versie uit 2006.

Meer duidelijkheid

Als adviesbureau op het gebied van machineveiligheid, procesveiligheid en veiligheidscultuur heeft D&F Consulting b.v. haar training over de elektrische uitrusting van machines volgens de IEC 60204-1 geüpdatet naar de nieuwe versie. Deze biedt volgens Dennis van Loon, Senior Consultant Machine Safety bij D&F Consulting b.v., op een aantal vlakken meer duidelijkheid. “Qua inhoud is de norm niet compleet herschreven. De hoofdstukindeling is grotendeels gelijk gebleven en diverse paragrafen zijn alleen voorzien van nuances. De nieuwe versie is een goede upgrade naar de huidige stand van de techniek en maakt een aantal zaken concreter en geeft meer voorbeelden.”

Aandacht voor documentatie

De belangrijkste wijzigingen hebben betrekking op Power Drive Systems, Elektromagnetische Compatibiliteit, het bepalen van de kortsluitstroom en potentiaalvereffening. Daarnaast is een groot deel van het documentatiehoofdstuk aangepast. Van Loon adviseert machinebouwers zich hierin te verdiepen. “Er zijn nieuwe te documenteren zaken bijgekomen. Bijvoorbeeld instructies voor het vereffenen van vreemde geleidende delen binnen een straal van 2,5 meter rondom de machine, die aanraakbaar zijn door de armen te spreiden. Denk hierbij aan trapjes of ladders.”

Aardlekschakelaars

De nieuwe normtekst bevat ook een wijziging m.b.t. het aarden van machine-contactdozen tot 20A waarop looplampen, servicelaptops en ander extern service-equipment kan worden aangesloten. Deze contactdozen moeten volgens de norm voortaan verplicht van een aardlekschakelaar worden voorzien. Veel machinebouwers passen al standaard aardlekschakelaars toe, aangezien de vorige versie van de norm dit wel adviseerde. Van Loon noemt dit een veilige keuze: “Als machinebouwer weet je niet wat de gebruiker later op zo’n stopcontact gaat aansluiten en of dit equipment geaard is. Vanuit veiligheidsoverwegingen is het toepassen van een aardlekschakelaar dan ook verstandig.”

Koppeling met IEC 61439-1

Overigens zijn fabrikanten niet wettelijk verplicht om überhaupt een geharmoniseerde norm toe te passen. Dit heeft er onder meer te maken dat de inzichten rond minimale veiligheidsniveaus in de loop der jaren kunnen veranderden. Alleszins kunnen machinebouwers door het volgen van de NEN-EN-IEC 60204-1 aantoonbaar maken dat ze voldoen aan de Machinerichtlijn. Machinebouwers die de norm niet volgen, moeten kunnen aantonen dat hun machines met betrekking tot de onderwerpen in de norm minimaal aan hetzelfde veiligheidsniveau uit de norm voldoen. Van Loon: “De nieuwe IEC 60204-1 is compleet dekkend met de IEC 61439-1 voor laagspanning-verdeelinrichtingen in machines. Machinebouwers vroegen zich vaak af waarom ze beide normen moesten toepassen. Als je de nieuwe IEC 60204-1 volgt, heb je in principe de 61439-1 voor de elektrische installatie van een machine niet meer nodig.”

Siemens aardlekschakelaars

De gewijzigde IEC 60204-1 zegt niets over het type toe te passen schakelaar op service-contactdozen, enkel dat deze maximaal 30mA moet zijn. Siemens biedt een ruime keuze aan dergelijke schakelaars. Kijk voor het aanbod op www.siemens.com/rccb

Verdere verdieping over de nieuwe IEC 60204-1 bieden twee artikelen die Dennis van Loon voor D&F Consulting b.v. heeft geschreven: https://www.denf.nl/artikelen/machineveiligheid/2018/een-nieuwe-iec-60204-1-maar-niemand-past-hem-toe-deel-ii

Reacties zijn uitgeschakeld voor dit artikel